EN
Spis treści, fragmenty, recenzje

Refleksje zza kamery

Reżyserki o kinie i formie filmowej

Format: 15,5x22 cm Rok wydania: 2022

Opis książki

Założeniem książki jest prezentacja różnorodnych głosów twórczych kobiet w kinie, by ukazać podejmowaną przez nie refleksję, a tym samym podkreślić ich obecność i znaczenie w historii myśli filmowej. Kolejne rozdziały poświęcone są przemyśleniom Alice Guy-Blaché, Germaine Dulac, Mai Deren, Laury Mulvey, Trinh T. Minh-ha oraz Alexandry Juhasz, odnoszącym się do własnego dorobku filmowego, jak i do znacznie szerszej problematyki, związanej z określonymi nurtami artystycznymi i intelektualnymi oraz realiami społeczno-kulturowymi. W przywołanych tekstach przewijają się tematy nawiązujące do czterech głównych zagadnień. Pierwsze dotyczy formy filmowej oraz kina jako medium, instytucji, obszaru kultury popularnej, a drugie praktyki reżyserskiej kobiet – używanego przez nie warsztatu, stylu i indywidualnych zainteresowań. W trzecim chodzi o związki omawianej refleksji z feminizmem, postkolonializmem, teorią queer i innymi koncepcjami, które dostarczyły piszącym przydatnych pojęć czy definicji. Natomiast czwarte zagadnienie skupia się na relacji między twórczością kobiet a tradycją kultury wizualnej w jej wymiarze technologicznym i komunikacyjnym, a nie tylko estetycznym.

Każda z zaprezentowanych reżyserek-teoretyczek nieco odmiennie wyjaśnia potrzebę równoczesnego uprawiania twórczości filmowej i pisarskiej. Dla Alice Guy-Blaché zapisywanie wspomnień było sposobem na odniesienie się do epoki pionierskiej, a równocześnie na zaznaczenie w niej swojej obecności jako kreatorki kinowego warsztatu oraz prekursorki w zakresie pracy na planie w wielofunkcyjnej roli metteur en scène. Liczne, różnorodne formy przekazu, używane przez Germaine Dulac pozwalały jej podjąć najważniejsze kwestie dla rozwoju kina jako sztuki oraz artystycznych ruchów awangardowych, w których widziała miejsce na swobodę twórczą, nieskrępowaną wymogami komercji. Maya Deren w swojej książce zastosowała konwencję anagramu, starając się powiązać w całość rozważania na temat sztuki, formy i filmu oraz fascynujących ją zjawisk kulturowych. W dorobku Laury Mulvey przewijają się wątki związane z jej najbardziej znaną koncepcją męskiego władcy spojrzenia, ale też z kwestią ukazywania i problematyzowania doświadczeń kobiet, zwłaszcza aktywnych artystek. Motyw twórczości kobiet powraca w pracach Trinh T. Minh-ha, łączącej wątki postkolonialne i queerowe w refleksji nad tożsamością oraz jej obrazami, zwłaszcza w kontekście doświadczeń migracji i przemieszczenia. Do problematyki tożsamości nawiązuje również Alexandra Juhasz, która w swoich rozważaniach teoretycznych odnosi się do, jak to określa, feministycznej historii mediów (oraz kina amerykańskiego), a także do aktywizmu związanego z AIDS i środowiskiem queerowym.

Równie ważna, co sama twórczość kobiet, jest dla Juhasz jej archiwizacja, pozwalająca stworzyć lub/i podtrzymać więzi międzypokoleniowe oraz przepływ wiedzy i doświadczeń. Włączenie do książki sześciu różnych reżyserek-teoretyczek również jest próbą połączenia przedstawicielek odmiennych generacji, by zaznaczyć ciągłości tradycji uprawiania przez kobiety refleksji o kinie i formie filmowej.

Prof. dr hab. Małgorzata Radkiewicz – filmoznawczyni, pracuje w Instytucie Sztuk Audiowizualnych na Uniwersytecie Jagiellońskim. Zajmuje się kinem współczesnym, problematyką tożsamości kulturowej oraz twórczością kobiet w filmie, fotografii i sztuce. Wyrazem jej zainteresowań są publikacje: „W poszukiwaniu sposobu ekspresji. O filmach Jane Campion i Sally Potter” (2001), „Władczynie spojrzenia. Teoria filmu a praktyka reżyserek i artystek” (2010). Ponadto autorka książek: „Derek Jarman. Portret indywidualisty” (2003), „Młode wilki polskiego kina. Kategoria gender a debiuty lat 90.” (2006) oraz „Oblicza kina queer” (2014). W latach 2015-2018 Koordynatorka projektu badawczego Narodowego Centrum Nauki: „Pionierki z kamerą. Kobiety w kinie i fotografii w Galicji 1896-1945”. Jako stypendystka Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w roku 2015 prowadziła badania, których efektem jest monografia: „Modernistyki o kinie. Kobiety w polskiej krytyce i publicystyce filmowej 1918-1939” (2016). Członkini Polskiego Towarzystwa Badań nad Filmem i Mediami. Zasiada w Radzie Muzeum Fotografii w Krakowie.
Książka jest dofinansowana przez Uniwersytet Jagielloński ze środków Wydziału Zarządzania i Komunikacji Społecznej oraz przez Miasto Stołeczne Warszawa w ramach projektu Akademia filmu awangardowego.

Wydawcami książki są Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Fundacja Okonakino i Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie.
Osoby zapisane na zajęcia Akademii filmu awangardowego 2022 w ramach projektu otrzymają książkę nieodpłatnie. Informacja o projekcie i zapisach jest dostępna na stronie: https://www.akademiadokumentalna.pl/uw-akademia-filmu-awangardowego-iv-sem-zimowy-20222023
Język publikacji polski
Wydanie pierwsze
ISBN: 978-83-233-5189-4
e-ISBN (pdf): 978-83-233-7387-2
DOI: 10.4467/K7387.93/22.22.16229

Polecamy także:

POLECANE KSIĄŻKI

Eliane Brum

Kolekcjoner porzuconych dusz

(Oprawa miękka ze skrzydełkami)

39,90 zł
35,91 zł
Philippe Sands

Szlak szczurów

(Oprawa miękka ze skrzydełkami)

59,90 zł
44,93 zł
David Barrie

Supernawigatorzy

(Oprawa miękka ze skrzydełkami)

46,00 zł
34,50 zł
Michael Booth

Japonia, Chiny i Korea

(Oprawa miękka ze skrzydełkami)

47,99 zł
35,99 zł

NOWOŚCI

Michael Butter

Teorie spiskowe

( Oprawa miękka ze skrzydełkami )

49,00 zł
36,75 zł
Xavier Aldekoa

Dzieci Nilu

( Oprawa miękka ze skrzydełkami )

47,99 zł
35,99 zł
Marta Rakoczy

Władza liter

( Oprawa miękka ze skrzydełkami )

57,75 zł
51,98 zł
Niedostępny
Deb Dana

Zakotwiczeni

( Oprawa miękka ze skrzydełkami )

55,99 zł
41,99 zł
red. Iwona Król

Contemporary Arab World

( Oprawa miękka )

42,00 zł
37,80 zł
Joe Harkness

Ptakoterapia

( Oprawa miękka ze skrzydełkami )

45,90 zł
34,43 zł
Alicja Kędziora

Postanowiłam się nie zestarzeć!

( Oprawa miękka )

44,10 zł
33,08 zł
Mikael Niemi

Ugotować niedźwiedzia

( Oprawa miękka ze skrzydełkami )

49,90 zł
37,43 zł
red. Anna Chromik , Natalia Giemza , Katarzyna Bojarska

Macierz/Matrix

( Oprawa miękka ze skrzydełkami )

46,20 zł
41,58 zł
red. Ewa Kocój , Marcin Laberschek , Katarzyna Kopeć , Katarzyna Plebańczyk

Metodologia badań w sektorze kultury i mediów

( Otwarty dostęp )

0,00 zł
red. Stanisław Siess-Krzyszkowski , Alina Baran

Bibliografia Polska Karola i Stanisława Estreicherów. Tom XXXVII

( Oprawa miękka )

46,20 zł
41,58 zł
red. Janusz Barański , Katarzyna Maniak , Stanisława Trebunia-Staszel

Więcej niż muzeum

( Oprawa twarda )

61,95 zł
55,76 zł
red. Agnieszka Biedrzycka , Paweł Bukowiec , Iwona Węgrzyn

Pogranicze, czyli polskość

( Oprawa twarda )

63,00 zł
56,70 zł
Barry Hatton

Lizbona

( Oprawa miękka ze skrzydełkami )

49,99 zł
37,49 zł
Barbara Żebrowska-Mazur

Słowny ludowy folklor dziecięcy. Część 2

( Oprawa miękka )

39,90 zł
35,91 zł
Agnès Poirier

Notre Dame

( Oprawa miękka ze skrzydełkami )

39,99 zł
29,99 zł
Maksymilian Galon , Katarzyna Plebańczyk , Dominik Sieklucki , Marek Świstak

Minimalizm formalny

( Oprawa miękka ze skrzydełkami )

39,90 zł
35,91 zł
Karl Pillemer

Rozłam w rodzinie

( Oprawa miękka ze skrzydełkami )

55,99 zł
50,39 zł
Julia Bueno

O poronieniu, żałobie i ukojeniu

( Oprawa miękka ze skrzydełkami )

54,00 zł
48,60 zł

Ta strona wykorzystuje pliki cookies.

Dowiedz się więcej...