Pamięć - mit - tożsamość
Słowackie procesy autoidentyfikacyjne w okresie odrodzenia narodowego
Opis książki
Autor postanowił zmierzyć się z problematyką pozornie już niemal wyeksploatowaną, sięgając po temat, który doczekał się największej liczby różnorakich opracowań. (…) Stanął zatem przed odważnym wyzwaniem, zainspirowany, czego nie ukrywa, Znamení zrodu – pracą czeskiego badacza Vladimíra Macury, który w latach osiemdziesiątych XX wieku zaproponował nowe spojrzenie na czeskie odrodzenie narodowe: spojrzenie semiotyczne, traktujące tę epokę jako pewien typ kultury. Doktor Majerek, idąc tropem Macury – ale nie tylko, bowiem opowiada się za wykorzystaniem innych jeszcze propozycji (przede wszystkim koncepcji Łotmana i częściowo Lyotarda) – podjął się sprawdzenia, czy kultura słowacka poddaje się podobnej typizacji jak czeska kultura odrodzeniowa. W efekcie powstała praca, która interesująco wpisuje nierzadko znane i komentowane już fakty w nową strukturę.
Z recenzji wydawniczej prof. dr hab. Joanny Goszczyńskiej
Dr Rafał Majerek, adiunkt w Instytucie Filologii Słowiańskiej Uniwersytetu Jagiellońskiego. Prowadzi badania z zakresu historii literatury i kultury słowackiej, skoncentrowane przede wszystkim wokół zagadnień słowackiej tożsamości narodowej – rozpatrywanej w perspektywie historycznej i współczesnej – oraz problemów rozwoju prozy słowackiej po roku 1989. Publikował w polskich i słowackich pismach naukowych oraz w tomach zbiorowych, brał udział w krajowych i międzynarodowych konferencjach.
POLECANE KSIĄŻKI
NOWOŚCI
Przegląd Kulturoznawczy 2026 Numer 1 (67) Ostoje. Przestrzenie i praktyki zamieszkiwania, chronienia się i ucieczki
( Oprawa miękka )
Pamięć - mit - tożsamość
Słowackie procesy autoidentyfikacyjne w okresie odrodzenia narodowego
Wstęp 7
Rozdział I Słowackie odrodzenie narodowe - wprowadzenie 11
Badania historycznoliterackie - wątpliwości i wyzwania 14
Odrodzenie narodowe - kwestie terminologiczne 17
Znaki narodzin - analogie i różnice 23
Ujęcie modelowe a heterogeniczność badanych zjawisk 25
Romantyzm a problematyka odrodzenia narodowego 28
Rozdział II Świadomość historyczna vs. świadomość mitologiczna 35
Koncepcja czasu a problem rekonstrukcji pamięci kolektywnej 36
Słowacka historia narodowa a mitologizacyjne tendencje epoki 38
Dzieje Wielkich Moraw - czas rekonstruowany 39
Czas miniony w porządku historii i mitologii 46
Sen - sposób istnienia w ramach historii obcej 48
Słowackie fragmenty historii Królestwa Węgierskiego 50
Warstwy ludowe - anonimowi reprezentanci słowackich dziejów 53
Koncepcja przyszłości narodu - między pragmatyzmem a mesjanizmem 55
Symulakra pamięci a problem tożsamości narodowej 59
Rozdział III Symbolika przestrzeni - narodowa geografia 61
Symbol jako element komunikacji zbiorowej 63
Status przestrzeni - między sacrum a profanum 64
Problem centrum życia narodowego 65
Tradycje nadawania przestrzeni wyjątkowego statusu 68
Symboliczne znaczenia Tatr 69
Symbolika rzek słowackich 76
Miejsca pamięci - symbole i rytuały 77
Rozdział IV Słowiańska wspólnota - tożsamość narodowa -zobowiązania obywatelskie 83
Koncepcja wzajemności słowiańskiej 84
Język jako identyfikator tożsamości narodowej 93
Kategoria ludu-między idealizacją a pragmatyzmem 94
Świadomość obywatelska a wydarzenia Wiosny Ludów 97
Das Slawenthum und die Welt der Zukunft - radykalna wersja słowiańskiej utopii 102
Rozdział V Rola języka literackiego w procesach autoidentyfikacji 107
Różnorodność norm językowych a zagadnienie kodyfikacji 109
Język jako element ideologii 114
Jedność czesko-słowacka a słowackie dążenia do niezależności 120
Rozdział VI Koncepcja literatury narodowej 127
Sytuacja literatury słowackiej między klasycyzmem a romantyzmem. Zagadnienie synkretyzmu 128
Postulowany model literatury narodowej 133
Zróżnicowanie nurtów słowackiej literatury romantycznej 142
Zakończenie 147
Bibliografia 149
Pamięć - mit - tożsamość
Słowackie procesy autoidentyfikacyjne w okresie odrodzenia narodowego
SPIS TREŚCI
Wstęp 7
Rozdział I Słowackie odrodzenie narodowe - wprowadzenie 11
Badania historycznoliterackie - wątpliwości i wyzwania 14
Odrodzenie narodowe - kwestie terminologiczne 17
Znaki narodzin - analogie i różnice 23
Ujęcie modelowe a heterogeniczność badanych zjawisk 25
Romantyzm a problematyka odrodzenia narodowego 28
Rozdział II Świadomość historyczna vs. świadomość mitologiczna 35
Koncepcja czasu a problem rekonstrukcji pamięci kolektywnej 36
Słowacka historia narodowa a mitologizacyjne tendencje epoki 38
Dzieje Wielkich Moraw - czas rekonstruowany 39
Czas miniony w porządku historii i mitologii 46
Sen - sposób istnienia w ramach historii obcej 48
Słowackie fragmenty historii Królestwa Węgierskiego 50
Warstwy ludowe - anonimowi reprezentanci słowackich dziejów 53
Koncepcja przyszłości narodu - między pragmatyzmem a mesjanizmem 55
Symulakra pamięci a problem tożsamości narodowej 59
Rozdział III Symbolika przestrzeni - narodowa geografia 61
Symbol jako element komunikacji zbiorowej 63
Status przestrzeni - między sacrum a profanum 64
Problem centrum życia narodowego 65
Tradycje nadawania przestrzeni wyjątkowego statusu 68
Symboliczne znaczenia Tatr 69
Symbolika rzek słowackich 76
Miejsca pamięci - symbole i rytuały 77
Rozdział IV Słowiańska wspólnota - tożsamość narodowa -zobowiązania obywatelskie 83
Koncepcja wzajemności słowiańskiej 84
Język jako identyfikator tożsamości narodowej 93
Kategoria ludu-między idealizacją a pragmatyzmem 94
Świadomość obywatelska a wydarzenia Wiosny Ludów 97
Das Slawenthum und die Welt der Zukunft - radykalna wersja słowiańskiej utopii 102
Rozdział V Rola języka literackiego w procesach autoidentyfikacji 107
Różnorodność norm językowych a zagadnienie kodyfikacji 109
Język jako element ideologii 114
Jedność czesko-słowacka a słowackie dążenia do niezależności 120
Rozdział VI Koncepcja literatury narodowej 127
Sytuacja literatury słowackiej między klasycyzmem a romantyzmem. Zagadnienie synkretyzmu 128
Postulowany model literatury narodowej 133
Zróżnicowanie nurtów słowackiej literatury romantycznej 142
Zakończenie 147
Bibliografia 149
Wybierz rozdziały:
Wartość zamówienia:
0.00 zł