Spis treści

WSTĘP
O szczególnym znaczeniu zmiany okoliczności dla wykonywania umowy o dzieło i o roboty budowlane  11

ROZDZIAŁ 1
Specyfika zawierania umowy o dzieło i o roboty budowlane – o sposobie określania świadczeń stron oraz o ponoszeniu ryzyka nieadekwatności takiego ustalenia  17
1.1. Problem ustalenia podstawowego świadczenia niepieniężnego w umowie o dzieło i o roboty budowlane  18
1.1.1. Przedmiot świadczenia  19
1.1.2. Określoność i osiągalność świadczenia  23
1.2. Problem ustalenia wysokości wynagrodzenia w umowie o dzieło i o roboty budowlane  29
1.2.1. Ustalenie wysokości wynagrodzenia  29
1.2.2. Wynagrodzenie wynikające z ustalonego ryczałtu  31
1.2.3. Wynagrodzenie wynikające z zakresu wykonanych prac i poniesionych kosztów  34
1.3. Uwagi o stosowaniu przepisów o umowie o dzieło i o roboty budowlane  40
1.3.1. Podmioty umowy o dzieło i o roboty budowlane  40
1.3.2. Relacja umowy o dzieło i o roboty budowlane do siebie oraz do innych, zbliżonych typów umów 46
1.4. Współczesne instytucje prawne pozwalające na uwzględnianie przyszłych zmian okoliczności w procesie zawierania umowy  50
1.4.1. Obowiązki przedkontraktowe stron i ich wpływ na proces zawierania umowy  50
1.4.2. Koncepcja „umowy otwartej” a możliwe dookreślanie już zawartej umowy  55

ROZDZIAŁ 2
Wpływ zmiany okoliczności na kształtowanie świadczenia z umowy o dzieło i o roboty budowlane  65
2.1. Klauzula rebus sic stantibus a szczególne zasady kształtowania świadczenia przy zmianie okoliczności w trakcie wykonywania umowy o dzieło i o roboty budowlane  66
2.2. Sposoby umownego uwzględnienia zmiany okoliczności w treści zobowiązania  76
2.2.1. Zmiana okoliczności a wykładnia woli stron i rozumienie celu zobowiązania  77
2.2.2. Umowne klauzule adaptacyjne (m.in. hardship) dostosowujące zobowiązanie do zmienionych okoliczności  81

ROZDZIAŁ 3
Dynamika kształtowania się relacji stron umowy o dzieło i o roboty budowlane podczas procesu wykonywania zobowiązania  91
3.1. Postaci zaangażowania oraz współpracy stron w procesie wykonywania dzieła i obiektu z punktu widzenia ich odpowiedzialności  92
3.1.1. Wymóg osobistego wykonania dzieła i obiektu  92
3.1.2. Ryzyko braku współdziałania niezbędnego do wykonania dzieła i obiektu  96
3.1.3. Zaangażowanie zamawiającego w wykonanie dzieła i obiektu a jego wpływ na odpowiedzialność stron  98
3.2. Zapobieganie naruszeniom zobowiązania w trakcie wykonywania dzieła i obiektu  104
3.3. Obowiązek wydania oraz odebrania przedmiotu świadczenia w umowie o dzieło i o roboty budowlane  109
3.3.1. Brak wydania lub odbioru a zwłoka  113
3.3.2. Podzielność świadczenia a dokonanie wydania lub odbioru częściowego  116
3.4. Koncepcja umowy jako długotrwałej relacji stron (relation) oraz jej znaczenie w uwzględnieniu zmian okoliczności przy kształtowaniu i wykonywaniu zobowiązań  120
3.4.1. Trwałość współpracy stron w trakcie wykonywania zobowiązania  120
3.4.2. Wzrost znaczenia zapobiegania naruszeniom zobowiązania w trakcie ich wykonywania  124
3.4.3. Ewolucja obowiązku wydania przedmiotu świadczenia  126

ROZDZIAŁ 4
Znaczenie zmiany okoliczności przy ustalaniu odpowiedzialności wykonawcy za naruszenie zobowiązania z umowy o dzieło i o roboty budowlane  129
4.1. Zasady ogólne odpowiedzialności za naruszenie zobowiązania z umowy o dzieło i o roboty budowlane a „ryzyko nieosiągnięcia rezultatu”  129
4.1.1. Obowiązek wykonania zobowiązania i specyfika wykonania tzw. zobowiązania rezultatu  130
4.1.2. Zasady ogólne odpowiedzialności odszkodowawczej i możliwości ich umownej modyfikacji 135
4.1.3. Zasady ogólne odpowiedzialności za niemożliwość świadczenia 138
4.1.4. Odpowiedzialność za naruszenie tzw. zobowiązania rezultatu na tle odpowiedzialności za naruszenie tzw. zobowiązania starannego działania oraz ich umownych modyfikacji  141
4.2. Szczególna regulacja ponoszenia ryzyka za wady dzieła i obiektu (rękojmia)  144
4.3. Współczesne rozumienie zmiany okoliczności w trakcie wykonywania umowy jako przesłanki uwalniającej od obowiązków ponoszenia skutków naruszenia zobowiązania  149
4.3.1. Ograniczenie możliwości żądania wykonania zobowiązania  150
4.3.2. Współczesne tendencje do regulowania odpowiedzialności za naruszenie zobowiązania rezultatu  152
4.3.3. Klauzula umowna force majeure jako sposób uelastycznienia zwolnienia od odpowiedzialności za naruszenie zobowiązania z uwagi na zjawisko siły wyższej  154

PODSUMOWANIE
O koncepcji umowy rozwijającej się we współczesnym prawie prywatnym i uznaniu jej za model obowiązujący  159

BIBLIOGRAFIA  163